چمدان: روز جهانی صنایع دستی بهانه‌ای شد تا طرح نام گذاری خیابان ویلا (استاد نجات‌الهی) به گذر صنایع دستی پس از اعلام توسط شورای شهر با نصب یک کاشی نمادین اجرایی شود. این نام گذاری درحالی اتفاق افتاد که شهرداری و میراث فرهنگی از سال‌ها پیش با تفاهم نامه‌ای چند جانبه قرار گذاشته بودند که بازار تاریخی عودلاجان را پس از مرمت تبدیل به نخستین بازار صنایع دستی تهران کنند.

دیروز همزمان با روز جهانی صنایع دستی بخشی از خیابان ویلا مسدود شده بود تا برنامه این نام گذاری با حضور پیروز حناچی شهردار تهران و علی اصغر مونسان رییس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری برگزار شود. مراسمی که با حضور پر تعداد مسئولان شهرداری، اعضای شورای شهر و مدیران سازمان میراث فرهنگی برگزار و از تعدادی هنرمندان صنایع دستی پایتخت نیز تجلیل شد.

سنگفرش، دستفروش و باقی قضایا!

در حاشیه این مراسم میزهایی برای فروش صنایع دستی در خیابان ویلا قرار داده شده بود که پس از مراسم به مدت یک هفته در پارک ورشو این میزها برپا خواهد بود. اتفاقی که شائبه حضور دستفروش‌های صنایع دستی را در خیابان ویلا به وجود آورده اما مسئولان شهرداری این موضوع را رد می‌کنند.

محمدرضا دهداری پور شهردار منطقه ۶ در حاشیه نام گذاری خیابان ویلا به گذر صنایع دستی در پاسخ به خبرنگاران گفت: نام این خیابان تغییر نکرده و همچنان خیابان استاد نجات‌الهی است و تنها به عنوان گذر صنایع دستی معرفی شده است. همچنین حضور میزهای صنایع دستی در این خیابان موقتی است و طرح دائمی برای حضور آنها نداریم.

او همچنین درباره طرح سنگفرش خیابان ویلا نیز گفت: قرار است به زودی عرض پیاده روهای دو طرف این خیابان از یک و نیم متر به ۶ متر افزایش پیدا کند. همچنین سنگفرش مناسبی برای بخش سواره‌رو  اجرا خواهد شد.

این اظهارات درحالی بود که روز گذشته برخی از اهالی خیابان ویلا حتی نسبت به مسدود شدن چند ساعته خیابان برای برگزاری مراسم روی خوش نشان ندادند و به دنبال شهردار تهران بودند که دغدغه خود را درباره  تغییرات در خیابان ویلا بگویند. طرح سنگفرش کردن ویلا با توجه به سوابق سنگفرش کردن خیابان‌های سی تیر و ۱۷ شهریور موجب نگرانی اهالی شده است. با این وجود کسبه صنایع دستی خیابان ویلا از اتفاقات اخیر در این خیابان راضی هستند و حتی دغدغه‌ای برای احتمال حضور دستفروشان در این خیابان ندارند. کسبه صنایع دستی خیابان ویلا از برجسته شدن نام این خیابان راضی هستند، خیابانی که مدت‌هاست حتی گردشگران خارجی نیز کمتر از آن خرید می‌کنند.

فراموشی شهرداری و میراث فرهنگی

خیابان ویلا در حالی گذر صنایع دستی نام گرفت که پیش از این قرار بود بازار عودلاجان تبدیل به نخستین بازار صنایع دستی تهران شود. شهرداری تهران و سازمان میراث فرهنگی سال‌ها پیش با تفاهم نامه سه جانبه با مالکان مغازه‌های عودلاجان قرار گذاشتند که هر کدام با پرداخت بخشی از هزینه، بازار تاریخی عودلاجان را مرمت و تبدیل به بازار صنایع دستی کنند. اتفاقی که سال‌ها تبدیل به چالشی شده بود بالاخره سال گذشته به نتیجه رسید و در این مسیر هر دو نهاد شهرداری تهران و سازمان میراث فرهنگی هزینه‌های میلیاردی برای عودلاجان را متقبل شده بودند. با این وجود شهردار تهران و رییس سازمان میراث فرهنگی روز گذشته ترجیح دادند با نصب یک کاشی نمادین در خیابان ویلا به برجسته کردن نام این خیابان به عنوان گذر صنایع دستی کمک کنند و کسی از بازار عودلاجان که هر دو نهاد در آن سهم دارند، یادی نکرد.

علی اصغر مونسان در حاشیه مراسم دیروز در پاسخ به انتقاد موازی کاری نام گذاری خیابان ویلا با بازار صنایع دستی عودلاجان به خبرنگاران گفت: این موازی‌کاری نیست. محل‌های متعدد فروش صنایع دستی را تقویت می‌کنیم تا این محل‌های فروش هر چه بیشتر شود. ما بازار عودلاجان را با همکاری شهرداری مرمت کردیم تا این بازار که متروکه شده بود را دوباره احیا و مرمت کنیم. اینکه خیابان ویلا به عنوان گذر صنایع دستی نام گذاری شده به این معنا نیست که فقط یک گذر باشد و حتما در تهران و دیگر شهرها از این گذرها بیشتر خواهیم داشت.

اظهارات رئیس سازمان میراث فرهنگی در حالی است که این روزها تلاش می‌شود بازار صنایع دستی عودلاجان رونق بگیرد اما این گذر تاریخی که هم شهرداری تهران و هم سازمان میراث فرهنگی در جریان مرمت و احیای آن بودند، سهمی در مراسم روز جهانی میراث فرهنگی نداشت.

اتفاقی که به نظر می‌رسد نقش کسبه خیابان ویلا در آن پر رنگ است و بخشی از صنف صنایع دستی مستقر در این خیابان تلاش می‌کند رونق از دست رفته این خیابان را با برجسته‌سازی نامش دوباره باز گرداند. برخی از فعالان و هنرمندان صنایع دستی نیز معتقدند که کسبه پر قدرت خیابان ویلا تلاش می‌کنند مانع شکل گیری بازار عودلاجان شوند و توجه‌ها را به خیابان ویلا باز گردانند.

خیابان ویلا سال‌هاست که پاتوق فروشندگان صنایع دستی بوده است. با این وجود نحوه قیمت‌گذاری و نوع محصولات ارائه شده در این خیابان، کم‌کم مشتریان را از این راسته بازار دور کرده و در سال‌ها اخیر حتی به گردشگران خارجی توصیه شده که کمتر از این خیابان خرید کنند.

عکس کاور گزارش ار ایسنا