چمدان :استان قم در مرکز ایران و در جنوب استان تهران، شمال استان اصفهان، شرق استان مرکزی و غرب استان سمنان واقع شده ‌است. مرکز استان کلان‌شهر قم است.

این استان در یک منطقهٔ خشک و نیمه‌خشک واقع شده‌است و آب و هوای گرم و خشک دارد. جنوب و غرب استان پوشیده از کوه‌های مرتفع است و آب و هوای معتدل دارد. مناطق شرقی، مرکزی و شمالی استان نیز پوشیده از بیابان‌های وسیع است که بزرگ‌ترین آن‌ها دشت مسیله است.

استان قم از نظر وسعت پس از استان البرز کوچک‌ترین استان ایران است و تنها یک شهرستان دارد. شهرهای قم، جعفریه، پردیسان و سلفچگان مهم‌ترین شهرهای استان به‌شمار می‌روند. از معروف‌ترین روستاهای استان قم، می‌توان به وشنوه، خاوه، فردو و کرمجگان اشاره کرد.

 

جاذبه‌ها و میراث تاریخی و فرهنگی قم را در تصاویر زیر ببینید و سعی کنید در سفر به این استان از این مراکز بازدید کنید.

 

حرم حضرت معصومه(س)

 

پل طینوج که در گذشته محل عبور کاروان‌ها به سوی عتبات بوده‌است و در مسیر شهر همدان قرار داشته‌است | روستای طینوج در بخش خلجستان قم واقع شده است | این اثر در سال ۱۳۸۲ به شماره ۸۶۳۸ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است

 

اروانسرای طینوج در زمان دودمان صفویه بنا شده‌است و آن را کاروان‌سرای شاه‌عباسی نیز می‌نامند

 

محصولات روستای طینوج غلات، انگور، گردو، زردآلو و بادام است | شغل اهالی این روستا زراعت است | خواجه نصیر طوسی از اهالی این روستا بوده‌است

 

گنبد نمکی در ۲۵ کیلومتری شمال غربی قم واقع شده است | عکس: محمدجهانی

 

کاروانسرای حوض سلطان | مربوط به دوره صفوی – دوره قاجار است و در شهرستان قم، بخش مرکزی، بیرون روستای چشمه‌شور واقع شده است | این اثر در تاریخ ۱۷ اسفند ۱۳۸۱ باشمارهٔ ثبت ۷۶۹۵ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است

 

تالاب مره که پذیرای انواع پرندگان مهاجر در گونه‌های متنوع فلامینگو، تنجه، انواع مرغابی، حواصیل‌ها، کاکایی‌ها، سلیم‌ها، چوب پا، خروس کلی است

 

این پرندگان که از سیبری وارد ایران می‌شوند در مسیر حرکت خود بین تالاب‌های شمالی و جنوبی کشور در فصل زمستان و اوایل بهار به تالاب مره می‌آیند. تالاب مره در کیلومتر ۵۰ جاده قم – گرمسار قرار گرفته است

 

قره‌تپه قمرود در بخش مرکزی، نزدیک روستای قمرود واقع شده است. قره‌تپه قمرود مربوط به هزاره ۶ و ۴ و ۲ قبل از میلاد است و در شمال قم نرسیده به روستای قمرود واقع شده و در سال ۱۳۷۷ به شماره ۱۹۹۲ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است

 

روستای واران از روستاهای شیعی کهن در منطقه جاسب | جاسب بین قم (سلفچگان) – دلیجان قرار دارد. سنگ مزارهای این روستا جالب، دیدنی، خواندنی و تاریخی‌اند

 

خانه حضرت امام خمینی (ره) در شهر قم | ساختمان دو اشکوبه (طبقه) و بسیار ساده‌ای است که از زیرزمین و طبقه همکف تشکیل شده است | حیاط ساختمان در قسمت جنوبی قرار گرفته و در شمال، شرق و غرب آن فضاهای سرپوشیده قرار دارد | عکاس: امیر حسامی نژاد

 

روستای دولت آباد در دل یک قلعه تاریخی محصور شده است | قدمت قلعه دولت آباد در بخش سلفچگان قم به دوره قاجار می‌رسد که در اوایل سال ۱۳۹۱ با شماره ۳۰۵۳۳ به ثبت آثار ملی رسیده است

 

بقعه امامزاده ابوطالب (ع) در کناره جنوبى جادّه بین روستاى نویس و کاسوا، در حدود ۴۳ کیلومترى شهر قم قرار دارد و به شاهزاده ابوطالب مشهور است

 

آتشکده نویس بر فراز تپه‌ای خارج از بافت روستایی نویس و به طرف روستای کاسوا قرار دارد که أطرافش را باغ‌ها و زمین‌های کشاورزی روستاییان فراگرفته است | عکس : وبلاگ نگارستان عکس‌های من

 

مسجد جمکران | عکاس: محسن قائمی امیری

 

خانه ملاصدرا فیلسوف مشهور قرن ۱۱ هجری در کهک در منتهی الیه غرب این روستا در محله چال حمام واقع است و پیرامون آن را خانه‌های روستایی با بافت معماری مناطق گرمسیری احاطه کرده‌اند و ساختمان آن به دوره صفویه مربوط می‌شود | عکس : محمدرضا جباری 

 

برای یافتن خانه ملاصدرا کافی است به انتهای بافت سنتی روستا برویم | در انتهای یکی از مسیرهای هلالی شکل روستا به خانه ملا صدرا می‌رسیم | ساختمان مذکور در داخل یک باغ قرار داشته که هم اکنون قسمت زیادی از آن توسط خانه‌های همجوار اشغال شده است

 

میل میم در بخش کهک و در روستای میم واقع شده است | میل سنگی میم در سال ۱۳۸۰ به شماره ۴۷۷۴ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است

 

میل امامزاده عبدالله در بخش سلفچگان بعد از روستای چشمه علی واقع شده است | این میل تاریخی در سال ۱۳۸۰ به شماره ۵۶۷۵ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است

 

کوره میلی‌های قم در جاده قدیم قم – کاشان واقع شده است | این آثار در سال ۱۳۸۷ به شماره ۲۳۶۴۵ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است

 

خیلی‌ها فکر می کنند قم یک استان کاملا کویری هست اما اینجا یک خانه محلی زیبا در روستای باصفای وشنوه است | عکس: مجید رضوانی

 

روستای وشنوه در محدوده کوهستانی استان قم، ۶۰ کیلومتری قم و ۲۷ کیلومتری جنوب غربی کهک قرار دارد و آب و هوای آن در بهار و تابستان معتدل و مطبوع و در زمستان سرد است | رودخانه فصلی وشنوه در میان روستا جریان دارد

 

روستای فردو در ۱۵ کیلومتری جنوب شرقی کهک و ۴۷ کیلومتری جنوب شهر قم قرار دارد | نام روستای فردو برگرفته از کلمه فردوس به معنای بهشت است و درختان سرسبز گردو، سیب و.. و آبشار از دیدنی‌های این روستای زیباست

 

راه دسترسی اول به حوض سلطان برای کسانی که از سمت قم می‌آیند: بعد از مجتمع مهتاب و عبور از اولین تپه‌‌ای که دریاچه بعد از آن دیده می‌شود و درست در کنار تپه دوم، جاده‌‌ای خاکی به سمت پایین و دریاچه سرازیر می‌شود که جاده اصلی معدن نمک است (در ۹۵ کیلومتری تهران) | یکی از نشانه‌های این خروجی تابلوی تهران ۹۵ کیلومتر است

 

راه دسترسی دوم به حوض سلطان برای کسانی که از سمت تهران می‌آیند: پس از طی ۷۰ کیلومتر از تهران در سمت چپ اتوبان جاده‎ای به سمت روستای چشمه شور می‌رود | برای رسیدن به طرف مقابل اتوبان باید از اولین زیرگذر اقدام کنید

 

توجه داشته باشید که برای پیشروی تا قلب دریاچه حتما به گل خواهید نشست و آثار نمک ماندگار را تا مدت‌‌ها در کفش و لباستان خواهید داشت

 

حمام حاج عسگرخان مربوط به دوره قاجار است و در قم داخل راسته بازار نو واقع شده است | این اثر در تاریخ ۲۳ شهریور ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۱۰۰۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است

 

بنای خشت و گلی قلعه گبری ثبت ملی شده درست پشت مسجد جمکران در دل بافت و محل سکونت افراد قرار دارد | تنها از آن یک چهار دیواری خشتی عظیم باقی مانده است | مردم محلی برای آن داستان سرایی می‌کنند و قدمت آن را به دوران پادشاهی جمشید نسبت می‌دهند

 

کاروانسرای سنگی علی آباد | ۵۰ کیلومتری شمال شرقی قم پس از سیل مهیبی در دوره قاجاریه و عدم دسترسی به کاروانسرای حوض سلطان، کاروانسرای سنگی علی آباد قم بنا شد. نمونه‌هایی از این بنا در خانه‌های بزرگ در کاشان و یزد دیده شده است

 

کاروانسرای سنگی علی‌آباد مربوط به دوره سلجوقیان است و در شهرستان قم، بخش مرکزی، روستای علی‌آباد واقع شده است | این اثر در تاریخ ۱۸ اردیبهشت ۱۳۸۰ با شمارهٔ ثبت ۳۸۲۷ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است | عکس:پیام احمدی کاشانی

 

نماد فرهنگ و تمدن هفت هزار ساله شهر قم تپه باستانی قلی درویش مربوط به عصر آهن است

 

 

تپه باستانی قلی درویش قم در نزدیکی مسجد جمکران واقع شده است | در سال ۱۳۸۲ به شماره ۱۰۱۷۳ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است

 

دره قاهان در ۳۵ کیلومتری جاده ساوه – سلفچگان واقع شده است | روستاهای این منطقه شامل آغلک، بنابر، جمزقان، قاهان، نویس، کاسوا و انجیله است که هر چه از جاده اصلی دور می‌شوید به سمت قسمت پایانی دره حرکت می‌کنید | این در حالی است که فضای روستا کوهستانی‌تر می‌شود تا جایی که سه روستای پایانی یعنی نویس، کاسوا و انجیله به شکل پلکانی در دل کوهستان قرار دارند | همین امر مهم‌ترین عامل جذب گردشگران کشور به این دره می‌شود

 

دره قاهان، سرزمین چهار فصلی است که در هر زمان زیبایی‌های خاص خود را دارد که از آن جمله می‌توان به بهار پرشکوفه، تابستان ییلاقی، پاییز رنگارنگ و زمستان‌های سرد و سپید آن اشاره کرد | قدرت برف می‌تواند مسیرهای ارتباطی این روستا را قطع کند

 

مسیر اصلی دسترسی به دره جاده ساوه سلفچگان است | علاوه بر ورودی ساوه، جاده قم ساوه نیز مسیر مناسبی است که در سه راهی آوه با جاده سلفچگان تقاطع دارد

 

کیلومتر ۲۰ قدیم جاده قم کاشان، ابتدای جاده زنبورک، کاروانسرای عباسی پاسنگان، پایگاه رصد ستارگان همراه با امکان اقامت کاروانسرای پاسنگان در مسیر جاده قم – کاشان و حد فاصل ۲۰ کیلومتری شهر قم در نزدیکی زنبورک از توابع جنت آباد قم واقع شده است

.

کاروانسرای پاسنگان متعلق به سده ۱۳ ه. ق است | این بنا توسط یک بازرگان قزوینی به نام حاجی محمدباقر به سال ۱۸۰۷ میلادی ساخته شده است