چمدان: اداره کل میراث فرهنگی استان کرمانشاه که پس از انتشار اخباری درباره تخریب‌های بیولوژیک در طاقبستان، نم کشیدن تکیه معاون الملک و اوضاع نابسامان حفاظت از آثار تاریخی خبرساز شده بود، این بار اقدام به رهاسازی دستگاه‌های راهسازی سرگردان در محوطه جهانی بیستون و کاروان سرای ایلخانی کرده است.

برخی شاهدان عینی گفتند: این محوطه مدتی قبل مورد کاوش قرار گرفته که طی آن بقایای تاریخی و قبرهای باستانی پیدا شده است. این شاهدان عینی از تخریب قبرهای تاریخی در جریان حفر بی‌رحمانه کانال توسط این دستگاه‌ها در این محوطه تاریخی خبر می‌دهند.

یک استاد باستان‌شناسی در این باره گفت: تصاویر نشان می‌دهند که محل فعالیت این دستگاه‌ها در عرصه و حریم کاخ خسرو است.

دکتر احسان احمدی نصر گفت: این نوع فعالیت دستگاه‌های راهسازی در این محوطه به شدت مخرب است. حتی اگر به تصاویر دقت کنید تیرک‌های برق به جای حفر چاله در ارتفاع قرار گرفته‌اند.

احمدی‌نصر در ادامه افزود: کاخ منتسب به خسرو را می‌توان به عنوان یکی از پروژه‌های ناتمام خسرو در بیستون خواند. این بنا که بر دامن کوه بیستون و پایین دست دیواره فرهاد تراش ایجاد شده است که با توجه به مورفولوژی ظاهری و ترکیب ساخت آن بی‌شک مربوط به دوره تاریخی ایران و در دوره ساسانی شناخت و نمونه امضاهایی که بر سنگ‌های پاک تراش توسط حجار و به خط پهلوی باستان نگاشته شده علاوه بر اینکه موید آن است که از همان کوه بیستون برگرفته و تراشیده شده است مصداق مستند اثر ساسانی آن است که البته امروز از آن ساختار دیوارهایی به قطر ۲ متر و ۴۰ سانتیمتر باقیست در ادامه و بر روی این بقایا در دوره ایلخانی کاروانسرایی ایجاد می‌شود.

وی افزود: با توجه به فروریختگی بقایای دیواره آجرها در داخل اتاق‌ها نمود رخداد یک زلزله در آن ایام مشهود است که البته در دوره صفوی و در ۲۰۰ متری این سازه کاروانسرایی در راستای احداث آن ۹۹۹ کاروانسرا سازه‌ای ایجاد که الحمدالله امروز به عنوان هتل لاله عباسی بیستون در حال ارائه خدمات به گردشگران است. در دوره ایلخانی فضای ۸۰ در ۸۰ متر این کاخ به عنوان اتاق‌های متعدد مورد استفاده قرار می‌گیرد. بعدترها و در سال‌های ۱۸۶۰ به بعد بیش از ۲۷۰ خانه و مغازه به عنوان بیستون کهنه ایجاد می‌شود که در سال ۱۳۵۴ به شهرک بیستون امروزی انتقال و این محدوده فرهنگی تاریخی آزاد سازی می‌شود.

احمدی نصر افزود: از سال ۱۹۶۳ لغایت ۱۹۶۷ میلادی به سرپرستی لوشای آلمانی در این منطقه کاوش‌های باستان شناسی صورت گرفته و پس از آن از سال ۱۳۵۵ لغایت ۱۳۵۷ سه فصل کاوش توسط استاد مهدی رهبر باستان شناس ایرانی صورت گرفته و سپس از سال ۱۳۷۸ تا کنون چندین فصل کاوش توسط ایشان صورت گرفته و یک فصل نیز توسط خانم دکتر خانمرادی در این محل کاوش و پژوهش صورت گرفته است.

وی بیان کرد: در خصوص تصاویر منتشر یافته به نظر می‌رسد ضرورتی به فعالیت ماشین آلات راهسازی وجود نداشته و بر فرض نیاز فعالیت عمرانی به صورت دستی و با نظارت کارشناسان باستان شناس اگر فعالیت صورت گیرد از منطق بیشتری برخوردار خواهد بود. ضمن اینکه ما عمدتا در دستگاه‌های اجرایی همه ساله از ۱۵ اسفند از هر نوع فعالیت عمرانی پرهیز جسته و آماده استقبال از مسافران نوروزی خواهیم شد و این مهم در محوطه پراهمیتی چون پایگاه جهانی بیستون صد چندان اهمیت دارد.

احمدی نصر گفت: ای کاش مسئولین امر با دقت و توجه بیشتری در بحث زمانبندی فعالیت‌های اجرایی اقدام کنند و حتی اگر این مهم در راستای استقبال از مهمانان نوروزی هم باشد باز هم به نظر بسیار با تاخیر بوده و زمان صحیحی انتخاب نشده با همه احوالات محل مورد فعالیت در عرصه و یا حریم درجه یک اثر  است و این نوع فعالیت منطبق بر علم و نگاه کارشناسی نیست.

  مسجد شازده؛ جولانگاه گلدان‌ها و گنبدها | بنایی باشکوه در قدیمی‌ترین محله کرمانشاه
  تصاویر «آنوبانی‌نی» پس از زلزله کرمانشاه؛ سنگ نگاره‌ای که داریوش سنگ نبشته بیستون را با الهام از آن ساخت | رد پاهای پادشاه لولوبی و الهه نی‌نی
  روی دیگر سکه | بلایی که زلزله سر روستای پاک کرمانشاه درآورد | تصاویر قبل و بعد از زلزله یک بنای تاریخی دوره ساسانیان