چمدان : گروهی از پژوهشگران به‌ سرپرستی یوهان رونبی از دپارتمان باستان‌شناسی دریایی در دانشگاه سودرتون سوئد در طول چند سال موفق شدند با استفاده از دستگاه‌های اسکن زیردریایی مبتنی‌بر امواج سونار، تصاویر سه‌بعدی با وضوح تصویر بالایی از یک کشتی سوئدی که در ۱۵۶۴ غرق شد تهیه کنند.

این کشتی جنگی افسانه‌ای ارتش شاه اریک چهاردهم، پادشاه سوئد، از روی نام «مارس» (مریخ)، خدای رم باستان، مارس نامگذاری شده است. باوجوداینکه بیش‌از ۴ قرن از قدمت مارس غرق‌شده در آب‌های دریای بالتیک می‌گذرد اما کشتی به‌خوبی حفظ شده است.

 

بقایای کشتی افسانه‌ای مارس (مریخ) Credit:Tomasz Stachura, Ocean Discovery

در نبردی که در ۱۵۶۴ درمقابل نیروهای دانمارکی و آلمانی در گرفت، این غول جنگی که طولش به بیش‌از ۶۰ متر می‌رسید غرق شد. در زمان فرورفتن در آب دریا، حدود ۱۰۰ توپ و بین ۸۰۰ تا ۹۰۰ ملوان در کشتی بودند.

سال ۲۰۱۱ یوهان رونبی و گروهش در نزدیکی جزیره اولند در آب‌های سوئد بقایای این کشتی غرق‌شده را کشف کردند. پژوهش‌های اولیه روی کشتی که در عمق ۷۶ متری مدفون شده است نشان داد که جریان‌های آبی ضعیف و محیط سرد و تاریک سبب شده که این کشتی به‌طرز شگفت‌انگیزی حفظ شود.

برای تحقیقات بیشتر لازم بود که کشتی به سطح آب آورده شود اما این خطر وجود داشت که کشتی در طول این عملیات آسیب ببیند. بنابراین، دانشمندان تصمیم گرفتند با استفاده از شیوه فوتوگرامتری و اسکن‌های با دقت ۲ سانتیمتر به بازسازی سه‌بعدی دقیقی از این کشتی دست یابند و اکنون، این پژوهش با حمایت مالی «انجمن نشنال‌جئوگرافیک» پیش‌ می‌رود.

محل کشف کشتی جنگی مارس Credit:Richard Lundgren, Ocean Discovery

مدتی پیش هم، دانشمندان «پروژه ناوگان دریایی دریای سیاه» (MAP) به سرپرستی مرکز باستان‌شناسی دریایی داشگاه ساوث‌همپتن انگلستان و با سرمایه‌گذاری بنیاد آموزش و هیئت اکتشاف (EEF) موفق شدند گورستانی از کشتی‌های رُمی، بیزانسی و عثمانی را در آب‌های عمیق دریای سیاه در بلغارستان کشف کنند.

از بین این کشتی‌ها، یک ناو دریایی دوهزار ساله متعلق به امپراتوری رم باستان، به‌طرز شگفت‌انگیزی سالم باقی مانده است.